IX-XII asrlarda Movarounnahr va Sharqiy Turkistonda turkiy xalqlarning qadimdan davom etib kelayotgan og‘zaki adabiyoti bilan bir qatorda, yozma adabiyot yuzaga keladi. Qator yirik asarlar bitildi. Ulardan eng nodirlari Yusuf Xos Hojibning “Qutadg‘u bilig”, Mahmud Koshg‘ariyning “Devonu lug‘otit–turk”, Ahmad Yugnakiyning “Hibat ul-haqoyiq” asarlaridir. XI asrda turkiygo‘y adib, mutafakkir va davlat arbobi bo‘lgan Yusuf Xos Hojib “Qutadg‘u bilig” dostonining muallifidir. Mahmud Koshg‘ariy turk xalqlarning tili, madaniyati, etnografiyasi va folklorining birinchi tadqiqotchisi hisoblanadi. Olim Mahmud Kоshg‘ariy “Dеvоnu lug‘оtit turk” asari muallifi edi. Ahmad Yugnakiy o‘zini shoir emas, balki adab muallimi, deb hisoblagan. O‘ziga xos axloq kitobi bo‘lgan bu asarga Qur’oni karim va Hadisi sharif ma’nolari singdirilgan.