Чўлпоннинг адабиётга эстетик ва танқидий қарашлари унинг реалистик йўналишидаги асарлари ва назарий мақолалари орқали яққол намоён бўлади. Унинг асосий ғоялари миллийлик, инсонийлик ва ҳақиқатга интилишдан иборат эди