Oʻquvchilarda yozma nutqini shakllantirishning metodikasi. XulosaXulosa oʻrnida shuni ta’kidlab oʻtish kerakki, nutq oʻstirish mashgʻulotlarida, ayniqsa, bolalarning badiiy asarlarni oʻqib, hikoya qilib berishlariga katta ahamiyat beriladi. Badiiy asarlarni qayta hikoya qilib berishga oʻrgatish va ularni sahnalashtirish, she'rni yod oldirish oʻqituvchiga katta mahorat va mas'uliyat yuklaydi. Muallif tomonidan badiiy asar mazmuni qanchalik yorqin ifodalangan boʻlsa, unda ishtirok etuvchilarning nutqlari (gaplari) bolalarga ifodali, mazmunli yetkazilsa, u bolalarni hayajonlantiradi, his-tuygʻularining rivojlanishiga, asar qahramonlari bilan boʻladigan voqealarning uzoq esda saqlanishiga, lugʻatining boyishiga hamda nutqining grammatik jihatdan toʻgʻri shakllanib borishiga ijobiy ta’sir koʻrsatadi. Bolalar hech qanday qiyinchiliksiz oʻqituvchining asar yuzasidan bergan savollariga javob bera oladilar, ayrim soʻzlarni, jumlalarni takrorlaydilar, qahramonlarning ijobiy va salbiy tomonlarini xarakterlab beradilar, oʻqituvchiga taqlid qilib, ularning ovozini oʻxshatishga harakat qiladilar. Har bir mamlakatning taraqqiyoti, istiqboli, farovonligi, ma’naviy yuksalishi, jahonning eng rivojlangan davlatlar qatoridan oʻrin olishi - bilimli, yuqori intellektual salohiyatli, qalbiga va ongiga ezgu fazilatlarni mujassamlagan yoshlarga bogʻliq hisoblanib, har jihatdan yetuk va barkamol, Vatan taqdiri uchun sidqi dildan xizmat qiladigan, fidoyi, iymonli avlodni voyaga yetkazish, oʻqitishni sifatli va mazmun jihatdan yuqori pogʻonalarga olib chiqish avvalo oʻqituvchi va tarbiyachi murabbiylar zimmasiga sharafli va ayni paytda mas’uliyatli vazifani yuklaydi. Inson tajribasining tarixan shakllangan mazmuni soʻzli shaklda umumlashtirilgan, uni bayon etish va oʻzlashtirish esa ushbu jarayonda nutqning ham ishtirok etishini nazarda tutadi. Nutq bolaga inson madaniyatining barcha yutuqlariga yoʻl ochadi. Umuman, shaxsning va barcha asosiy psixik jarayonlar (qabul qilish, fikrlash va boshq.) ning shakllanishi ham bolada nutqning rivojlanishi bilan bogʻliqdir. Bolaning psixik jihatdan shakllanishida nutqning alohida oʻrin tutishi uning turli bosqichlarda rivojlanishiga yordam beruvchi shart-sharoitlar va omillarni bilishni juda muhim qilib qoʻyadi.