Zarafshon toponimlarining tarixiy kelib chiqishi asosan forsiy, turkiy va so‘g‘diy ildizlarga borib taqaladi. Nomlar savdo yo‘llari, sug‘orish tizimlari, tog‘ va vodiy xususiyatlari, o‘simlik va hayvonot nomlaridan, hunarmandchilik va kasb atamalaridan yuzaga kelgan