•Qoraqalpog`iston ASSR tarixi osherklari» («ocherki Istorii Karakalpakskoy ASSR», Izd-vo «Nauka» Uzbekskoy SSR, Toshkent, 1964) kitobida berilgan ma`lumotlarga qaraganda qoraqalpoqlarning alohida bir xalq bo`lganligi haqidagi yozma manba`lar XVI asrning oxirlariga to`g`ri keladi. 1598 yilda Buxoro xoni Abdullaxon tomonidan Sig`noq shahridagi Ziyovuddin maqbarasiga berilgan darxon yorlig`ida qoraqalpoqlar to`g`risida dastlabki ma`lumotlar bitilgan. Unda yozilishisha qoraqalpoqlar Sirdaryo yaqinida Sig`noq Shahri va uning atrofidagi hududlarda yashaganlar, yarim o`troq holda hayot kechirib kelganlar. Bu manba`da qoraqalpoqlar qozoqlar bilan birga «aymoqlar»ga kiritiladi.