Ҳар қандай статистик текшириш ўша ўрганилаётган объект ҳақида тегишли маълумотларни тўплашдан, яъни статистик кузатишдан бошланади, шунинг учун ҳам статистик кузатиш ҳар қандай статистик тадқиқотнинг биринчи босқичи дейилади. Масалан, текширувчига республикадаги ёки вилоятдаги банкларнинг молиявий ҳолатини ўрганиш топширилди. Бу ишни бажариш учун текширувчи барча банклар бўйича молиявий ҳолатни тавсифловчи кўрсаткичлар тўғрисида маълумотларни бошланғич манбалардан олиши керак. Бу кўрсаткичларга қандай омиллар ижобий ёки салбий таъсир кўрсатганлиги ҳақида, молиявий ҳолатни яхшилаш учун қандай захиралар мавжуд эди ва улардан банклар қандай фойдаланганлиги тўғрисида маълумотлар йиғиш керак. Бундай маълумотларсиз молиявий ҳолатни ўрганиб бўлмайди.